رشد پاییزی تولید خودرو

به نقل از دنیای اقتصاد، با اعلام آمار تولید هفت‌ماهه خودروسازان بزرگ کشور در سایت کدال، مشخص شد غول‌های جاده‌مخصوص در مقایسه با مدت مشابه سال گذشته با رشد تیراژ مواجه شده‌اند، ضمن آنکه تولید ماهانه‌شان نیز اندکی بالا رفته است.

طبق آنچه ایران‌خودرو، سایپا و پارس‌خودرو به بورس اعلام کرده‌‌‌اند، این شرکت‌ها در هفت ماه امسال، در مجموع 565هزار و 649 دستگاه انواع خودروی سواری و وانت تولید کرده‌اند که این آمار از افزایش حدودا 13درصدی تیراژ نسبت به مدت مشابه سال گذشته حکایت دارد. در این بین، بیشترین تیراژ نصیب ایران‌‌‌خودرویی‌‌‌ها شده که توانسته‌‌‌اند 304هزار و 669 دستگاه محصول را در هفت ماه امسال تولید کنند. در مقایسه با مدت مشابه سال گذشته، تولید ایران‌‌‌خودرو رشد نزدیک به 26درصدی را نشان می‌دهد. این در حالی است که سایپایی‌‌‌ها با تولید 187هزار و 549 دستگاه خودرو در هفت ماه امسال، کاهش تیراژ دودرصدی را تجربه کرده‌‌‌اند. در نهایت، پارس‌‌‌خودرویی‌‌‌ها نیز با توجه به آمار تولید 73هزار و 431 دستگاهی تا پایان مهر، حدود 10درصد افزایش تیراژ را در مقایسه با هفت ماه سال گذشته به ثبت رسانده‌اند.

بررسی گزارش ارائه‌‌شده به بورس نشان می‌دهد تولید ماهانه خودروسازان در مهر نیز نسبت به شهریور اندکی افزایشی شده است. طبق آمار، مجموع تولید سه‌ خودروساز بزرگ کشور در نخستین ماه پاییز تنها 88هزار و 680 دستگاه بوده که در مقایسه با آمار 88 هزار و 547 دستگاهی شهریور، حدودا یک‌دهم درصد افزایش داشته است. در بین سه‌ خودروساز بزرگ کشور، ایران‌‌‌خودرو دارای بیشترین تولید ماهانه در مهر بوده، به نحوی که 47هزار و 979 دستگاه محصول سواری را در این ماه تولید کرده است. این آمار سبب شده بزرگ‌ترین خودروساز ایران در مهر نسبت به شهریور حدود شش‌درصد افزایش تولید را ثبت کند.

اما سایپا همان‌طور که در تولید هفت‌ماهه کاهش را تجربه کرده، تیراژ ماهانه‌اش نیز روندی نزولی داشته است. سایپا در مهر نسبت به شهریور، حدود 5/ 2‌درصد کاهش تولید داشته که ناشی از تیراژ 29هزار و 531 دستگاهی آن در نخستین ماه پاییز بوده است. در نهایت پارس‌‌‌خودرو نیز مانند شرکت مادر (سایپا) نتوانسته آمار تولید ماهانه خود را بهبود ببخشد و به‌عکس، نزول نیز کرده است. طبق صورت‌های مالی ارائه‌‌‌شده به بورس، خودروساز سوم ایران، 11هزار و 170 دستگاه محصول سواری را در ماه نخست پاییز امسال به تولید رسانده تا در مقایسه با آخرین ماه تابستان افت 13درصدی را تجربه کند.

با وجود رشد تولید خودروهای داخلی در هفت ماه امسال، غول‌های جاده مخصوص همچنان از برنامه تولید وزارت صمت عقب هستند. طبق برنامه‌ریزی وزارت صمت، ایران‌خودرو، سایپا و پارس‌خودرو باید تا پایان امسال یک‌میلیون و 400هزار دستگاه محصول را به تولید برسانند. برای تحقق این هدف، نیاز به تولید حدودا 117هزار دستگاه خودرو (به طور متوسط) در هر ماه است. با این حساب مجموع تولید هفت‌ماهه خودروسازان باید به حدود 820 هزار دستگاه می‌رسید. این در حالی است که تیراژ هفت‌ماهه حتی به 600هزار دستگاه نیز نرسیده و خودروسازان بیش از 250هزار دستگاه(معادل حدودا 30درصد) از برنامه‌ریزی موردنظر عقب هستند. طبعا اگر قرار بر تحقق هدف تولید 4/ 1میلیون‌دستگاهی باشد، خودروسازان باید در پنج ماه باقیمانده از سال بیش از 800هزار دستگاه محصول به تولید برسانند، اتفاقی که با توجه به تجربه هفت‌ماهه و موانع موجود بر سر راه، رخ دادن آن بسیار بعید به نظر می‌رسد.

با‌این‌حال وزارت صمت همچنان از برنامه مدنظر خود عقب نمی‌نشیند و بر تولید یک‌میلیون و 600‌هزار دستگاه خودرو (که 4/ 1میلیون دستگاه آن سهم سه خودروساز بزرگ کشور است) طی امسال اصرار دارد. با توجه به مشکلات و موانعی مانند تحریم و قیمت‌گذاری دستوری، زمینه لازم برای جهش تولید تا یک‌میلیون و 600هزار دستگاه فراهم نیست. اگر فرض کنیم خودروسازان در پنج ماه باقیمانده از سال مشابه مهر، ماهی حدودا 90هزار دستگاه تولید داشته باشند، 450هزار دستگاه خودروی دیگر در این مدت تولید خواهد شد که با در نظر گرفتن آمار هفت‌ماهه، کل تولید به یک‌میلیون و 100هزار دستگاه هم نخواهد رسید. به نظر می‌رسد وزارت صمت هنگام برنامه ‌یزی برای تولید امسال خودروسازان، روی احیای برجام و لغو تحریم حساب باز کرده بود؛ با‌این‌حال فعلا خبری از لغو تحریم با توجه به تعلیق مذاکرات نیست. لغو تحریم می‌توانست مسیر دسترسی خودروسازان به قطعات خارجی را تسهیل و هزینه وارداتشان را کاهش دهد و به رشد تولید کمک بزرگی کند، اما آنها فعلا باید با همین شرایط بسازند. با توجه به اینکه قرار است رضا فاطمی‌امین، وزیر صمت، فردا در مجلس شورای اسلامی استیضاح شود، باید منتظر ماند و دید آیا موضوع تولید نیز در لیست سوالات نمایندگان یا دفاعیه وی قرار دارد.